[ است ] . سنگ كمى دارد . آب و آبادى در اين راه نيست مگر نهر آب . ده ملا ، كه از نيم ساعتى به‌طرف آبادى مىآيد ، در سمت راست دور از راه [ است ] . در جلگه چند ده آباد هست . در يك ساعتى شاهرود بقعه‌اى است [ كه ] مىگويند مدفن يكى از عرفاست . آبادى و آب ندارد . آهو در اين بيابانها بسيار است . آبادى خود شاهرود در دامنهء كوهى واقع است . [ 190 ب ] محل زراعت [ و ] باغات زياد دارد . همه قسم ميوه در اين ولايت هست . هلو ، انگور و آلوزردش بسيار خوب مىشود . پنبه‌كارى دارند . ابريشم هم به عمل مىآورند . آبش هم از رود و هم قنات [ است ] . قلعه و جمعيتى دارد . بازار ، كاروانسرا ، مسجد ، حمام [ و ] همه‌چيز دارند ولى شهريت ندارد . ده آبادى است . اسكلهء بندر گز از وقتى كه روسيه در استرآباد ، بندر گز را راه فرود آمدن بارهاى جهازات حاجى ترخان قرار داده‌اند اين ولايت روى به آبادى گذارده است . تجار از هر طرف به‌جهت خريد مال ، كمى به اينجا آمدوشد دارند . شب‌گز در همه آباديهاى اين ولايت و دامغان هست و غربا بسيار از اين جهت به مرارت مىافتند . چاپارخانه هم دارد . جاى خوش آب‌وهوايى است . بسطام از شاهرود الى بسطام « 4 » كه از شهرهاى قديم و مشهور است دو ساعت [ و ] در جلگه واقع است . اين شهر هم حالتش با شهر [ 191 آ ] دامغان مثل هم‌اند . بسيار خراب است ، مثل اينكه هيچ نيست . باغات و محل زراعت زيادى دارد . پنبه و تنباكو بسيار مىكارند . ابريشم كمى به عمل مىآورند . همه قسم فواكه دارند . هلو و انگورش ممتاز و مشهور است . مدفن سلطان بايزيد در اين شهر در پهلوى بقعهء امام‌زاده كه منارهء نيم خرابى دارد ، [ هست ] . سلطان بايزيد را [ آنجا ] دفن

--> ( 4 ) . بخش بسطام جزو شهرستان شاهرود و در 6 كيلومترى شمال شاهرود واقع است . مقبرهء بايزيد بسطامى و مسجد جمعه از آثار قديمى آنجاست . ( دائرة المعارف فارسى ، ج 1 ، ص 428 ) .